POLITIKA | Januar 15, 2022

Duginizam: Destruktivna ideologija ruskog fašiste Aleksandra Dugina

Duginistički koncepti se mogu podijeliti u dvije kategorije: geopolitičke i ideološke. Ova razlika je važna iz ključnog razloga. Prvi se uglavnom odnosi na težnje Rusije kao oslabljene imperijalne sile, dok drugi predstavlja plan za globalno društvo. Zajedno, oni nastoje izgraditi novu „multipolarnu“ mrežu ultranacionalističkih, tradicionalističkih imperija, gdje bi Moskva držala mjesto kao prva među jednakima.

Duginizam: Destruktivna ideologija ruskog fašiste Aleksandra Dugina

Najjednostavnije rečeno, duginizam je politička teorija ruskog fašiste, Aleksandra Gelijeviča Dugina.

Duginistički koncepti se mogu podijeliti u dvije kategorije: geopolitičke i ideološke. Ova razlika je važna iz ključnog razloga. Prvi se uglavnom odnosi na težnje Rusije kao oslabljene imperijalne sile, dok drugi predstavlja plan za globalno društvo. Zajedno, oni nastoje izgraditi novu „multipolarnu“ mrežu ultranacionalističkih, tradicionalističkih imperija, gdje bi Moskva držala mjesto kao prva među jednakima.

Geopolitički aspekti ideologije su detaljno opisani u Duginovom tekstu iz 1997. godine, Osnovi geopolitike. Knjiga zagovara niz akcija koje su definirale rusku vanjsku politiku kroz posljednjih par godina: masovne kampanje dezinformacija putem medija kao što je RT (Russia Today), manipulacija političkim pokretima u Sjedinjenim Državama, potiskivanje Ujedinjenog Kraljevstva iz Evropske unije i aneksija područja poput Južne Osetije u Gruziji i Donbasa u Ukrajini.

Po Duginizmu, Rusija ne nastoji da zavlada svijetom, ali širenjem natrag u istočnu Evropu i centralnu Aziju, ona želi da ponovo izgradi takozvano „Evroazijsko carstvo“ koje je definisalo i Rusku imperiju do Oktobarske revolucije, kao i i Sovjetski Savez. Ovo je u suprotnosti sa "atlantističkim carstvom" Evrope i Sjeverne Amerike. Po riječima samog Dugina u Osnovama geopolitike

“Novo evroazijsko carstvo će biti izgrađeno na temeljnom principu zajedničkog neprijatelja: odbacivanju atlantizma, strateške kontrole SAD-a i odbijanju da se dozvoli liberalnim vrijednostima da dominiraju nad nama. Ovaj zajednički civilizacijski impuls bit će osnova političke i strateške unije.”

Iako se Osnove geopolitike prvenstveno fokusiraju na geopolitički poraz liberalnog poretka, Duginova kasnija knjiga, Četvrta politička teorija iz 2009., u potpunosti istražuje kako se takva „politička i strateška unija“ može konstruirati. Rad se pozicionira kao alternativa trima drugim političkim ideologijama: liberalizmu, marksizmu i fašizmu. Realnost je, međutim to, da se Četvrta politička teorija sasvim malo razlikuje od fašizma, samo odbacujući njegove najrasističke komponente, okrivljujući to za ekscese sila Osovine okupljenih oko nacističke Njemačke.

Oni koji su se susreli sa ovom ideologijom "nacional-boljševizma" odnosno tzv. "nazbolima" istu su vidjeli pod drugim imenom - sam Dugin je čak bio i suosnivač Nacional-boljševičke partije Rusije i tvrdi da je Četvrta politička teorija produžetak ovih ideja. Nacionalboljševizam romantizira SSSR kao posljednji put kada je Rusija bila velika svjetska sila, iako nastoji izgraditi „socijalizam bez materijalizma, ateizma, progresivizma i modernizma“.

S obzirom nacionalbolševističko gorljivo protivljenje liberalizmu i uspostavljenom svjetskom poretku, Dugin tvrdi da nacionalboljševici mogu izgraditi “svjesnu saradnju radikalnih ljevičara i nove desnice, kao i s vjerskim i drugim antimodernim pokretima, poput eko i zelenih partija." Upravo je ovo ono što danas svjedočimo u ruskoj vanjskoj politici. Rusija pravi alijanske kako sa evropskim desničarima poput Marie Le Pen u Francuskoj, tako i sa strankama lijeve orijetacije, arapskim totalitaristima u Siriji te klerikalnim režimom u Iranu.